محمد بن جرير الطبري ( مترجم : بلعمي )

1484

تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي )

بو سفيان بازگشت و گفت : اين چه تكبير است ؟ كارى بارسا ( ن . ل : باسا ؟ ! ) كرديد ، اكنون آراسته باشيد . » ص 178 ، س 13 : دربارهء اين عبد الله جحش خبرى است كه در اسد الغابه آمده ( ج 3 ، صص 32 - 131 ) : روز احد شمشيرش شكست . رسول خدا چوب خشك خرمايى به وى داد ، آن چوب در دست عبد الله جحش شمشير شد . آن شمشير عرجون خوانده شد ، و سالها دست به دست گشت تا بوغاى ترك آن را به دويست دينار خريد . ص 179 ، س 7 : در چاپ متن غفلت كردم و عنوانى فرعى براى اين غزوه مشخص نساختم ! در المغازى و طبقات الكبير ، عنوانى شاخص دارد : « غزوة رسول الله صلعم حمراء الاسد » ، و مىگويد : « روز يكشنبه هشتم ماه شوال در ماه سى و دوم از هجرت بود . . . بامداد روز يكشنبه ، بلال را فرمود كه مردم را به تعقيب دشمنانشان فرا خواند ، و جز آنان كه تا ديروز مرا همراه بوده اند بيرون نيايند . جابر بن عبد الله گفت : پدرم در احد ، مرا بر خواهرانم گماشت ، و من در جنگ مشاركت نداشتم . اينك مرا دستورى ده همراه تو باشم . پس رسول خدا ( ص ) او را اجازه داد . . . » ( المغازى ، ج 1 ، ص 334 ، الطبقات الكبير ، ج 2 ، ق 1 ، ص 34 ، و نيز : ترجمهء سيرت رسول الله ، ج 2 ، صص 94 - 687 ، سيرة النبى ، ج 3 ، ص 52 ، و الكامل ، ج 2 ، ص 164 ) . ص 180 ، س 7 : در باب شمار كشتگان جنگ احد ، آراى گوناگون را در تاريخ پيامبر اسلام ( چاپ سوم ، صص 34 - 321 ) مىتوان ديد ، مجمل آن را مىآورم : « ابن اسحاق شهيدان احد را شصت و پنج نفر شمرده است ، ابن هشام پنج نفر ديگر را به عنوان استدراك افزوده است . ابن قتيبه مىگويد : روز احد چهار نفر از مهاجران و هفتاد نفر از انصار به شهادت رسيدند . ابن ابى الحديد مىگويد : واقدى از قول سعيد بن مسيّب و ابو سعيد خدرى گفته است كه : تنها از انصار در احد هفتاد و يك نفر به شهادت رسيدند . آنگاه چهار نفر شهداى قريش را نام مىبرد و شش نفر هم از قول اين و آن مىافزايد و مىگويد : بنابر اين شهداى مسلمين در احد هشتاد و يك نفر بوده اند . » سپس به تفصيل از شرح احوال پاره اى كشتگان ياد مىكند . ( همان ، صص 34 - 321 ) ابن اسحاق بيست و دو نفر از كشته هاى قريش را نام مىبرد . . . ( همان ، صص 335